De Wereld van Wageningen

Eten is iets wat iedereen op deze aarde bezighoudt. Arm of rijk, jong of oud, in Europa of Afrika, iedereen moet eten. Als studente Levensmiddelentechnologie is Harmke Klunder daarom ook erg geinteresseerd in de wereldse problematiek rondom voedsel. "Toen ik iets las over een wedstrijd om een ‘technologische’ oplossing voor het wereldvoedselprobleem te verzinnnen, werd ik meteen razend enthousiast. Samen met 3 internationale studiegenoten (Mexicaans, Turks en Pools), kwamen we op het idee om sorghumpap (Sorghum is een graan, dat een belangrijk voedselgewas is in Afrika) te mengen met termieten." Met dit idee werden de studenten uitgenodigd voor de finale in de Verenigde Staten. En ze wonnen die zelfs ook nog...!

"Als oplossing wilden we iets bedenken wat ten eerste voedzaam is; makkelijk is om te maken; veel gebruikt gaat worden; en lokaal gemaakt kan worden zodat mensen die het willen eten niet afhankelijk zijn van anderen," zegt Harmke. "Sorghumpap wordt op veel plekken in Afrika gegeten. Vaak wordt de pap gefermenteerd; een proces waarbij bepaalde bacterien o.a. suikers omzetten in andere stoffen, zonder hierbij zuurstof te gebruiken. Een product kan hierdoor zuur worden (zoals yoghurt), maar ook beter te verteren, lekkerder en langer houdbaar. Als mensen geen geld hebben om naast de sorghum vlees, vis of bonen te eten, krijgen ze bepaalde belangrijke voedingsstoffen, zoals bepaalde eiwitten onvoldoende binnen. Hierdoor kunnen ze ondervoed raken. Het is dus belangrijk dat deze mensen een goedkope en makkelijke eiwitbron kunnen gebruiken."

Insecten komen overal op de wereld voor, en vooral in hoge getalen in Afrika. Daarnaast zijn insecten erg voedzaam, zitten ze boordevol met ‘goede’ eiwitten en vetten. "Het leek ons dus een goed idee om insecten te gebruiken om de pap meer voedzaam mee te maken. We hebben gekozen voor termieten omdat die een van de de meest voedzame insecten zijn en omdat ze veel voorkomen in Afrika, vooral in het regenseizoen als ze zich gaan voortplanten."

Toen Harmke en haar teamgenoten hoorden dat ze uitgenodigd waren voor de finale in Amerika, waren ze verbluft. Harmke: "Het is altijd leuk als je eigen idee gewaardeerd wordt. En daarnaast is het natuurlijk nooit verkeerd om voor een weekje naar Amerika te kunnen, ook al moest er daar wel hard gewerkt worden."

Na het winnen van de prijs liet Harmke de pap niet voor wat die was; ze zoekt tijdens een afstudeervak in het laboratorium uit of de pap echt gemaakt kan worden, hoe dit het beste kan, en wat de eigenschappen dan zijn van dit product, aangezien nog niemand ooit onderzocht heeft wat er gebeurd met de insecten als je ze worden gefermenteerd. "Gelukkig worden eigen initiatieven vaak erg goed ondersteund door de docenten in Wageningen, want er moet toch best veel geregeld worden om zo’n onderzoek te doen. Ik ben erg blij dat ik met mijn technische kennis een handje bij kan dragen aan wereldwijde problemen!"